Isotoon vs. Hypotoon: Welke sportdrank heb jij echt nodig?
Je staat in de startblokken voor je training. Je bidon is gevuld, maar waarmee? De termen "isotoon" en "hypotoon" vliegen je om de oren in de sportwereld. Vaak wordt er wat achteloos mee omgegaan, alsof het allemaal hetzelfde suikerwater is. Maar als jij serieus traint, is het verschil cruciaal.
De verkeerde keuze kan zorgen voor een klotsende buik, een energiedip of uitdroging. De juiste keuze zorgt dat je fluitend je kilometers maakt. Tijd om voor eens en altijd helder te krijgen wat je wanneer moet drinken.
Spring direct naar:
Wat is een isotone sportdrank?
Isotone sportdrank is de "gouden standaard" voor duursporters. Waarom? Omdat het de perfecte balans zoekt. Een isotone drank bevat ongeveer evenveel opgeloste deeltjes (suikers en zouten) als je eigen lichaamsvocht.
[Image of comparison between hypotonic isotonic and hypertonic solution tonicity]Dit betekent technisch gezien dat de drank een concentratie koolhydraten heeft van 6 tot 8% (oftewel 60 tot 80 gram per liter). Doordat deze dichtheid gelijk is aan die van je bloed, herkent je lichaam het direct. Het wordt snel opgenomen in de dunne darm en geeft je twee dingen tegelijk:
- Hydratatie: Vocht en elektrolyten om het zweetverlies te compenseren.
- Energie: Koolhydraten om je brandstoftank aan te vullen.
Dit maakt isotoon de ideale keuze voor de meeste inspanningen waarbij je zowel dorst hebt als energie verbruikt, zonder dat de drank zwaar op de maag blijft liggen.
Wat is een hypotone sportdrank?
Waar isotoon draait om balans, draait hypotoon om snelheid van vocht. Een hypotone drank bevat minder opgeloste deeltjes dan je lichaamsvocht. De concentratie koolhydraten is laag, meestal tussen de 1 en 4% (10 tot 40 gram per liter).
Omdat de concentratie lager is dan in je bloed, wordt het vocht razendsnel opgenomen — zelfs sneller dan water en sneller dan isotone drank. Het nadeel? Het levert nauwelijks energie. Zie het als "water met een turbo": je lest je dorst en vult zouten aan, maar je krijgt geen significante hoeveelheid calorieën binnen.
Het verschil in één oogopslag
Om het simpel te maken: het draait allemaal om de functie. Wil je tanken of wil je drinken?
- Isotoon (Tanken + Drinken): 6-8% koolhydraten. Vult zowel je vochtbalans als je energievoorraad aan. Ideaal voor het 'echte werk'.
- Hypotoon (Vooral Drinken): 1-4% koolhydraten. Extreem snelle hydratatie, maar weinig energie. Voelt als water, maar hydrateert beter.
Wanneer kies je voor welke drank?
Nu je het technische verschil weet, maken we de vertaalslag naar jouw training. Wanneer pak je welke bidon?
Kies voor ISOTOON als:
- Je training of wedstrijd langer dan 60 minuten duurt.
- Je een intensieve duurtraining, tempoblokken of lange rit op de planning hebt.
- Je geen losse gels of repen wilt eten, maar je energie uit je bidon wilt halen.
Kies voor HYPOTOON als:
- Het erg warm is en je extreem veel zweet (hydratatie heeft prioriteit).
- Je inspanning korter is dan 60 minuten (je hebt dan nog geen extra suikers nodig).
- Je een "zoute zweter" bent en vooral kramp wilt voorkomen.
- Je naast je drank al veel gels of repen eet (hypotoon spoelt dit weg zonder de maag te overbelasten met nog meer suiker).
Praktische tips voor jouw training
Bij SportvoedingDirect zien we vaak dat atleten worstelen met hun maag. Met deze tips voorkom je dat:
- De Gel-Truc: Gebruik je veel gels tijdens een marathon of triatlon? Drink daar dan bij voorkeur water of hypotone drank bij. Als je een gel (hoge concentratie) wegspoelt met isotone drank (ook suikers), wordt de mix in je maag soms té geconcentreerd ("hypertoon"), wat kan leiden tot misselijkheid.
- Warm weer strategie: Is het boven de 25 graden? Je vochtverlies gaat dan sneller dan je energieverbruik. Schakel over naar hypotoon of een elektrolyten-mix en haal je energie eventueel uit een losse reep.
- Training vs. Wedstrijd: Tijdens een rustige hersteltraining van 45 minuten heb je geen dure isotone sportdrank nodig; hypotoon of water volstaat. Bewaar de isotone brandstof voor de sessies die tellen.
Veelgestelde Vragen (FAQ)
- Is water niet gewoon goed genoeg?
- Voor korte inspanningen (< 60 min) is water prima. Maar bij langere inspanningen verlies je ook mineralen (zout) en raakt je energie op. Water vult dit niet aan en lest de dorst soms té goed, waardoor je stopt met drinken voordat je vochtbalans hersteld is. Sportdrank stimuleert om te blijven drinken.
- Kan ik van een isotone drank een hypotone maken door meer water toe te voegen?
- Ja, dat is een prima "hack"! Als je een schepje isotone poeder mengt met 750ml of 1000ml water in plaats van de voorgeschreven 500ml, verdun je de concentratie koolhydraten. Je maakt er dan effectief een hypotone dorstlesser van.
- Wat is dan een 'hypertone' drank?
- Hypertoon betekent dat de concentratie hoger is dan in je bloed (meer dan 8% koolhydraten), zoals bij pure vruchtensappen of recovery shakes. Dit wordt langzaam opgenomen en trekt eerst vocht áán in de maag, wat tijdens het sporten voor klachten kan zorgen. Gebruik dit dus liever alléén na de inspanning voor herstel.












